İçeriğe geç
Ücretsiz analiz
Ölçüm ve dönüşüm

İlişkilendirme Modeli: Dönüşüm Kredisi ve Reklam Ölçüm Rehberi

İlişkilendirme modeli, bir kullanıcının satın alma yolculuğunda tıkladığı reklamlara ve girdiği etkileşimlere dönüşüm kredisinin nasıl paylaştırılacağını belirleyen kurallar sistemidir. Bu yapı sayesinde satışa hangi kampanyanın veya anahtar kelimenin ne oranda katkı sağladığını şeffaf biçimde ölçer, dijital reklam bütçenizi kârlı büyüme getiren alanlara yönlendirebilirsiniz.

Güncellendi: · 7 dk okuma

Kısaca

  • Google Ads platformunda artık yalnızca veriye dayalı ve son tıklama olmak üzere iki ilişkilendirme seçeneği kullanılabilmektedir.
  • Geçmişteki ilk tıklama, doğrusal, zamana bağlı azalma ve konuma dayalı eski modeller sistemden kalıcı biçimde kaldırılmıştır.
  • Veriye dayalı model her dönüşüm hacminde seçilebilir; Google daha isabetli kredi dağılımı için 30 günde en az 200 dönüşüm ve 2.000 reklam etkileşimi öneriyor.
  • Google Ads ve GA4 panellerindeki rakamların birbirini tutmaması, kredi kapsamı ve dönüşüm tarihi kayıt mantıklarının ayrışmasından kaynaklanan olağan bir durum.
  • Model değiştirdiğinizde Hedef EBM ve Hedef ROAS hedeflerinizi yeni modele göre güncellemeniz gerekir; yeni hedefe kalibrasyon yaklaşık 50 dönüşüm ya da 3 dönüşüm döngüsü sürebilir.

İlişkilendirme Modeli (Attribution) Nedir?

İlişkilendirme modeli, bir kullanıcının satın alma kararı verene kadar etkileşime girdiği farklı reklamlara, tıklamalara ve arama ağı sorgularına dönüşüm kredisinin nasıl paylaştırılacağını belirleyen matematiksel kurallar bütünüdür. Dijital reklamcılıkta bu kavram, dönüşüm yolculuğundaki her bir temas noktasının gerçek değerini ve satıştaki payını şeffaf biçimde ölçmenizi sağlar. Kampanya yönetiminde doğru kararlar almak için sürecin temel yapı taşıdır.

Kullanıcılar genellikle bir markanın ürününü veya hizmetini ilk gördükleri anda doğrudan satın alma kararı vermezler. Karar aşamasında arama motorunda jenerik terimlerle araştırma yapar, remarketing kampanyalarınız sayesinde markanızı tekrar hatırlar ve en sonunda ürün adına tıklayarak alışverişi tamamlarlar. Peki, dijital pazarlamada attribution nedir? Bu kavram, çok adımlı ve karmaşık yolculuğun sonunda elde edilen cironun, sürece katkı sağlayan kanallara adil biçimde dağıtılmasıdır.

Reklam bütçenizi yönetirken yalnızca dönüşümü tamamlayan son tıklanan kampanyaya odaklanmak, huninin üst kısmında ilk farkındalığı yaratan değerli kelimelerin performansını gözden kaçırmanıza neden olur. Kapsamlı şekilde yapılandırılmış bir dönüşüm takibi mimarisi, gösterimlerin ve tıklamaların nihai siparişe ne ölçüde zemin hazırladığını raporlar. Bu sayede harcamalarınızı tesadüflere göre değil, somut verilere göre yönetirsiniz.

Google'ın belgelerine göre seçtiğiniz ilişkilendirme modeli yalnızca uygulandığı dönüşüm işlemini etkiler; bu işlemin "Dönüşümler" sütununu kullanan otomatik teklif stratejileri de bu modele göre teklif verir.

  • Kampanyaların ve anahtar kelimelerin yatırım getirisine (ROI) olan gerçek katkısını tespit etmek.
  • Erken aşamadaki arama terimlerinin yolculuk içindeki değerini belirlemek.
  • Akıllı teklif stratejilerine doğru sinyalleri göndererek algoritmayı satışa yönelik eğitmek.
  • Kullanıcıların siparişi tamamlayana kadar geçtikleri temas noktası sayısını ölçümlemek.

Dijital pazarlama ekosistemindeki güncellemelerle birlikte, Google Ads ve GA4 platformlarında artık yalnızca son tıklama (last click) ve veriye dayalı (data-driven) ilişkilendirme modelleri aktif olarak desteklenmektedir. Hesaplarınızdaki birincil ve ikincil dönüşüm işlemlerini yapılandırırken, sektörünüzdeki kullanıcıların satın alma süresine ve veri hacminize göre bu iki seçenekten birini tercih etmeniz gerekir. Seçtiğiniz model, teklif algoritmalarının bütçe kullanımını doğrudan yönlendirir.

Veriye dayalı ilişkilendirme modeli, Google yapay zekasını kullanarak dönüşüm kredisini reklam temas noktalarının gerçek katkı oranına göre dağıtır. Model, dönüşüm gerçekleştiren müşterilerin yollarını gerçekleştirmeyenlerin yollarıyla karşılaştırarak dönüşümle sonuçlanan kalıpları bulur. Böylece hangi anahtar kelimenin, reklamın ve kampanyanın müşteriyi ikna etmede daha büyük rol oynadığını hesaplar. Google'ın belgelerine göre veriye dayalı model, çoğu dönüşüm işlemi için varsayılan ilişkilendirme modelidir.

Son tıklama ilişkilendirme modeli ise sipariş veya form değerinin yüzde yüzünü, kullanıcının işlemden hemen önce etkileşime girdiği son reklam kampanyasına atar. Kullanıcının bir hafta önce tıkladığı arama ağı reklamı ya da izlediği YouTube videosu bütünüyle dikkate alınmaz. Yalnızca çok kısa karar döngüsüne sahip, tek ziyaret ve tek tıklamayla tamamlanan basit işlemlerde anlamlı bir kullanım alanı bulabilir.

Model TürüKredi DağılımıYapay Zekâ KullanımıKullanım Senaryosu
Veriye DayalıEtkileşimin hesaplanan matematiksel katkısına göre oransalVarVarsayılan ve önerilen model, karmaşık satın alma yolları
Son TıklamaYüzde yüz oranında yalnızca en son reklam etkileşimineYokKısa karar süreci, marka aramaları veya doğrudan yönlendirmeler

Kaldırılan Modeller Neden Değişti ve Hesaplara Ne Oldu?

Arama motoru pazarlamasının önceki dönemlerinde sıkça başvurduğumuz ilk tıklama (first click), doğrusal (linear), zamana bağlı azalma (time decay) ve konuma dayalı (position-based) ilişkilendirme modelleri sistemden kalıcı olarak kaldırılmıştır. Google'ın duyurusuna göre önceden tanımlanmış kurallarla çalışan bu modeller, değişen tüketici yolculuklarına uyum sağlayacak esnekliği sunmadığı için 2023 yılında kullanımdan kaldırıldı.

Sabit formüllere dayanan eski modeller, kullanıcı davranışlarındaki mikro anlık değişimleri hesaba katmıyor ve her sektördeki her senaryoya aynı kuralı uyguluyordu. Örneğin doğrusal model, kullanıcının sipariş öncesi tıkladığı dört farklı kampanya etkileşimine doğrudan eşit oranda kredi bölüştürerek, zayıf reklamları gereğinden fazla ödüllendirebiliyordu. Bu yüzeysel ölçüm mantığı, verimsiz kelimelere boşa bütçe harcanmasına sebep oluyordu.

Kaldırılan modelleri kullanmaya devam eden dönüşüm işlemleri, Google tarafından veriye dayalı ilişkilendirmeye yükseltildi; isterseniz bunun yerine son tıklama modeline geçebilirsiniz. Model geçiş sürecinde hesabınızdaki geçmiş raporlama verileriniz kaybolmaz ya da silinmez. Google'ın belgelerine göre model değişikliği yalnızca bundan sonraki dönüşümlerin "Dönüşümler" ve "Tüm dönüşümler" sütunlarında sayılma şeklini değiştirir; geçmiş verinin yeni modelde nasıl görüneceğini "Dönüşümler (geçerli model)" gibi sütunlarla görebilirsiniz.

  1. Google Ads panelinde sol taraftaki dikey menüden "Hedefler" menüsüne tıklayın.
  2. Açılan menüden doğrudan "İlişkilendirme" sekmesine gidin.
  3. Soldaki sayfa menüsünden "Model karşılaştırma" raporunu seçin ve analiz etmek istediğiniz tarih aralığını belirleyin.
  4. "Boyut" menüsünden bir seçenek belirleyin, ardından "Karşılaştır" ve "Karşılaştırılacak model" menülerinden son tıklama ile veriye dayalı modeli seçerek sonuçları yan yana görüntüleyin; kaldırılan modeller bu raporda da yer almıyor.

Reklam yöneticilerinin en sık karşılaştığı kafa karıştırıcı durumlardan biri, Google Ads ile Google Analytics 4 raporlarını yan yana koyduğunda rakamların birbirini tutmamasıdır. Google'a göre iki platform arasında dönüşüm tutarsızlıkları görmek, kurulum doğru yapılmış olsa bile yaygın bir durumdur. Bu farklılık sistemdeki teknik bir arızadan değil, iki ayrı platformun satın alma yollarını kaydetme mantığındaki temel mimari ayrılıklardan kaynaklanır.

Rapor uyuşmazlığının merkezindeki ana etken kredi kapsamı kuralıdır. Google Ads arayüzü, dünyayı yalnızca kendi reklamlarına ait tıklamalar üzerinden yorumlar; kullanıcının aradaki süreçte organik aramadan, doğrudan trafikten veya e-posta bülteninden siteye girmesini dikkate almaz. GA4 ise Google Ads dışındaki kaynaklardan gelen dönüşümleri de ölçer; seçtiğiniz modele göre krediyi organik arama, doğrudan trafik veya e-posta gibi diğer kanallara da dağıtabilir.

İkinci büyük ayrım noktası dönüşüm tarihinin sistemlere kayıt biçimidir. Google Ads altyapısı, kullanıcının siparişi tamamladığı günü değil, siparişe giden yolda reklama tıkladığı tarihi baz alarak veriyi geçmişe yazar. GA4 raporları ise e-ticaret işleminin gerçekleştiği etkinlik tarihini esas alır. Kullanıcı ayın ilk günü reklama tıklayıp beşinci günü organik aramayla gelerek ürünü alırsa, reklam paneli işlemi birinci güne, Analytics ise beşinci güne kaydeder.

  • Çerez izinleri (Consent Mode) yönetimi ve kullanıcıların izleme reddi durumlarının platformlara farklı yansıması.
  • Google Ads'in geçersiz tıklama filtresinin, Analytics'te görünen bazı dönüşümleri Google Ads'e aktarırken elemesi.
  • Hesaplarda tanımlanan dönüşüm aralıklarının (lookback window) birbirinden farklı gün sayılarına ayarlanmış olması.
  • Her iki platformun sayım metodolojisi ve benzersiz kullanıcı belirleme filtrelerindeki altyapı ayrımları.

İlişkilendirme Modeli Karşılaştırma Raporu Nasıl İncelenir?

Bütçe dağılım kararları ve maliyet optimizasyonu yaparken, müdahale edeceğiniz kanalın bizzat kendi raporlama sistemini temel almanız teknik tutarlılık açısından kritik önem taşır. Google Ads üzerindeki kampanyalarınızın teklif stratejilerini yönlendirirken, GA4 üzerinden çekilen veriler yerine doğrudan Google Ads içindeki veriye dayalı ilişkilendirme metriklerini referans almalısınız. Akıllı teklif stratejileri Google Ads'deki "Dönüşümler" sütunundaki verilerle çalıştığı için teklif kararlarında bu veriyi esas almak tutarlılık sağlar.

GA4 paneli, marka yatırımınızın tamamını ve farklı trafik kaynaklarını kuşbakışı değerlendirmek için vazgeçilmez bir araçtır. Ancak ROAS nedir temelli bir hedeflemeye sahip arama ağı kampanyasının kendi içindeki reklam grubu optimizasyonu için, uygulamanın kendi verisi en doğrudan yoldur. Çok kanallı yatırımları dışarıdan, reklam içi kelime performansını ise içeriden denetlemek stratejik bir yönetim modelidir.

Önerimiz, teklif verdiğiniz dönüşümler için Google Ads dönüşüm izleme etiketini doğrudan web sitenize ya da uygulamanıza kurmanızdır. Google'ın belgelerine göre Analytics'ten içe aktarılan dönüşümlerin Google Ads'e yansıması 24 saati bulabilir ve dönüşüm aralığı, sayma yöntemi gibi bazı ayarlar Google Ads'de düzenlenemeyebilir. Doğrudan kurulan etiket, bu ayarları Google Ads içinden yönetmenizi sağlar.

  1. Dönüşüm aralığı ayarlarınızı her iki platformda da aynı güne (örneğin otuz gün) sabitleyerek karşılaştırmaya başlayın.
  2. Yalnızca birincil (primary) olarak işaretlenmiş, teklif verilen dönüşüm işlemlerini kıyaslayın.
  3. Rapor tarihini, güncel tarihten en az birkaç gün öncesiyle sınırlandırarak gecikmeli dönüşümlerin panele yansımasını bekleyin.
  4. Ayarları eşitledikten sonra kalan farkı, tıklama tarihi ile dönüşüm tarihinin ve kanal kapsamının farklı olmasından doğan olağan platform davranışı olarak değerlendirin.

Akıllı Teklif Stratejilerinde İlişkilendirme Yönetimi

Gelişmiş akıllı teklif stratejileri (Hedef EBM, Hedef ROAS veya Dönüşümleri artırma), doğrudan doğruya ilişkilendirme modellerinin ürettiği mikro verilerle beslenerek karar alır. Veriye dayalı model kullanıldığında makine öğrenimi, satın alma potansiyeli en yüksek olan açık artırmalara agresif teklifler sunarken, siparişi tetiklemeyen ama araştırmayı başlatan jenerik kelimelerin sistemdeki değerini de matematiksel olarak hesaplar.

Pardon Reklam olarak KOBİ'lere ve kurumsal markalara pratik önerimiz, kurulumunu yaptığınız tüm yeni ve mevcut kampanyalarınızda istisnasız biçimde veriye dayalı ilişkilendirme modelini kullanmanızdır. Google'ın belgelerine göre tüm dönüşüm işlemleri, dönüşüm veya etkileşim hacmi ne olursa olsun veriye dayalı ilişkilendirmeye uygundur. Yine de model daha fazla veriyle daha isabetli çalışır: Google 30 günlük bir sürede en az 200 dönüşüm ve 2.000 reklam etkileşimi öneriyor; veri azken sonuçlar son tıklamayla aynı çıkabilir.

Model ayarınızı son tıklamadan veriye dayalı yapıya geçirdikten sonra, kullandığınız Google Ads teklif stratejileri için hedeflerinizi de güncellemeniz gerekir; aksi hâlde kredi dağılımındaki değişiklik tekliflerin gereğinden yüksek ya da düşük kalmasına yol açabilir. Google'ın belgelerine göre hedef değiştikten sonra teklif stratejisinin kalibre olması yaklaşık 50 dönüşüm etkinliğini ya da 3 dönüşüm döngüsünü bulabilir; mevcut veri miktarına göre daha hızlı da olabilir. Bu "Öğreniyor" döneminde metrikler dalgalanabileceği için performansı dönem bitene kadar ölçmemek iyi bir seçenek olabilir.

Dönüşüm gecikmesi (time lag) yüksek olan sektörlerde, reklam harcamasının getirisini görmek için kullanıcıların karar verme süresi kadar beklemeniz gerekir. Veriye dayalı model, bu uzun döngüdeki erken temasları tespit ederek doğru anahtar kelimelerin bütçesini korur.

Kaynaklar

SSS

Sık sorulan sorular

İlişkilendirme modeli ayarı nereden değiştirilir?

Google Ads'de "Hedefler" menüsünden "Dönüşümler" altındaki "Özet" sayfasına gidin ve tabloda düzenlemek istediğiniz dönüşüm işleminin adını seçin. "Ayarları düzenle" adımında "İlişkilendirme modeli" menüsünden son tıklama ya da veriye dayalı modeli seçip "Kaydet" ve "Bitti" ile onaylayın.

Veriye dayalı ilişkilendirme için minimum dönüşüm sınırı var mı?

Seçebilmek için bir sınır yok: Google'ın belgelerine göre tüm dönüşüm işlemleri, dönüşüm veya etkileşim hacmi ne olursa olsun veriye dayalı ilişkilendirmeye uygundur. Ancak modelin kalıpları daha iyi tanıması için 30 günlük bir sürede desteklenen ağlarda en az 200 dönüşüm ve 2.000 reklam etkileşimi öneriliyor; veri azken sonuçlar son tıklamayla aynı çıkabilir.

Kaldırılan ilk tıklama ve doğrusal modeller geri gelecek mi?

Hayır. Google Ads, kural tabanlı olan ilk tıklama, doğrusal, zamana bağlı azalma ve konuma dayalı modelleri kalıcı olarak sistemden kaldırmıştır. Bu modelleri kullanan dönüşüm işlemleri veriye dayalı ilişkilendirmeye yükseltildi; eski modellere dönüş seçeneği yok, ancak isterseniz son tıklama modeline geçebilirsiniz.

Dönüşüm değerim neden ondalıklı sayılar (örneğin 1,5) olarak görünüyor?

Veriye dayalı ilişkilendirme modeli kullandığınızda bir dönüşümün kredisi birden fazla reklam tıklamasına paylaştırılır. Bir reklam satışı tetiklemekte yüzde elli oranında etkili olduysa, dönüşüm sütununda o reklam için yarım yani 0,5 dönüşüm yazdığını görürsünüz. Bu durum ölçüm sisteminin doğru çalıştığını gösterir.

Google Ads ve GA4 verileri arasındaki farkı nasıl sıfırlarım?

İki platform arasındaki veri farkını sıfırlamak mümkün değildir çünkü ölçüm mantıkları, kayıt tarihleri ve kredi kapsamları birbirinden farklıdır. Google'a göre bu tutarsızlıklar doğru kurulumda bile yaygındır; dönüşüm aralığı, sayma yöntemi ve ilişkilendirme ayarlarını eşitleyerek farkı daraltabilir, kampanya bazlı teklif kararlarınızı reklam panelindeki verilere göre yönetebilirsiniz.

Ölçüm ve dönüşüm

Aynı konuda devam edin

Pardon, tanışabilir miyiz?

Reklam hesabınızı ve sitenizi inceleyelim; neyin hangi sırayla düzeleceğini size yazılı olarak gönderelim.

Ücretsiz reklam analizi